restauratie

Gespecialiseerde restauratoren zorgen ervoor dat de collectie van het Stedelijk Museum in goede conditie verkeert. De bijna 90.000 objecten in alle soorten en maten vragen om een specifieke aanpak.

Werkzaamheden restauratoren

De afdeling Restauraties houdt zich onder meer bezig met de behandeling en het bijbehorend onderzoek van de kunstwerken, het uitvoeren van conditiecontroles en het verzorgen van binnenkomende en uitgaande bruiklenen. Ook is de afdeling sterk betrokken bij de inrichting van tentoonstellingen.
Om een goed overzicht te krijgen van de staat van de collectie, leggen de restauratoren in conditiecontrolelijsten vast wat de toestand is van het kunstwerk, welke materialen en technieken zijn gebruikt en hoe het werk gepresenteerd moet worden. Op systematische wijze worden de gegevens gebruikt voor de planning van onder andere behandelingen en onderzoek. De preventieve conservering, het voorkomen van schade, behoort ook tot het werk van de restaurator. Bij het bepalen van de juiste klimatologische omstandigheden en de specifieke manier van opslag en hanteren, werken restauratoren nauw samen met de afdeling Art Handling. De grote collectie en de materiële diversiteit heeft tot gevolg dat - naast een vast team van restauratoren - ook regelmatig wordt gewerkt met externe specialisten. Verder zijn er nauwe samenwerkingsverbanden met onderzoeksinstituten als de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE), restauratieopleidingen in binnen- en buitenland, en andere musea.

Verschillende restauratiedisciplines

Iedere restauratiediscipline heeft haar eigen bijzonderheden. Zo beheert de afdeling Papierrestauratie een grote deelcollectie, waarbij het op de juiste wijze opbergen en presenteren van de kunstwerken veel aandacht vraagt. Veel werken op papier worden ingelijst met passe-partouts tentoongesteld, hiervoor is speciaal een encadreur op de afdeling werkzaam.

Beeldenrestauratie werkt met objecten van klassieke materialen als gegoten brons en beschilderd hout tot multimedia installaties. Bij het beheer van dergelijke installaties werkt beeldenrestauratie nauw samen met de audiovisuele afdeling van het museum.

De afdeling Toegepaste Kunst en Vormgeving beheert een groot aantal objecten van uiteenlopende aard, dit varieert van meubels en sieraden tot elektrische apparaten. De restauratie van een stoel vraagt een ander soort kennis en vaardigheid dan die van een radio of een vaas. Restauratiewerk wordt daarom vaak uitbesteed aan gespecialiseerde restauratoren.

Bij Schilderijenrestauratie vormen de lijsten een apart aandachtspunt. Ze springen misschien minder in het oog, maar toch vormen schilderijlijsten, of juist het ontbreken ervan, vaak een wezenlijk onderdeel van het schilderij: ze kunnen een constructieve functie hebben of deel uitmaken van het artistieke concept.

Bekijk ook onderstaande documentaire 'Who Cares?' (2011) over de uitdagingen bij het behoud van hedendaagse kunstwerken.